Beheren van natuur

1. en 2. De gerealiseerde natuurgebieden van het Natuurnetwerk Nederland (NNN) en natuur op landbouwgronden zijn beheerd volgens de landelijk vastgestelde beleidsdoelen en criteria. Hiermee waarborgen we ook de bescherming en het behoud van de van oudsher in Noord-Holland aanwezige weidevogelpopulatie.   
3. Voor de Natura 2000-gebieden zijn geactualiseerde beheerplannen beschikbaar. Zie punt 3 onder ‘Wat hebben we ervoor gedaan?’.   
4. en 5. De provincie gaf uitvoering aan haar wettelijke taken (Omgevingswet ) op het gebied van het beschermen, behouden en herstellen van bedreigde dier- en plantsoorten, de effectieve bestrijding van invasieve exoten en het bevorderen van dierenwelzijn.    
6. De provincie zorgde voor de uitvoering van het faunabeleid en voor een adequate afhandeling van aanvragen die door ondernemers zijn ingediend in kader van de Tegemoetkoming Faunaschade .    
7. De provincie is deelnemer in vijf recreatieschappen: Recreatieschap Alkmaarder en Uitgeestermeer, Spaarnwoude Park, Twiske Waterland, Groengebied Amstelland en Plassenschap Loosdrecht. En levert financiële bijdragen aan organisaties die wandel- en fietsroutes in stand houden.

1. De provincie Noord-Holland heeft veel natuurgebieden en waardevolle agrarische landschappen. Om deze in stand te houden, verstrekt provincie Noord-Holland subsidie voor het beheer van natuurgebieden (SVNL) en agrarische natuur (ANLb).  

• Het ‘Natuurbeheerplan 2026’ is vastgesteld, met daarin de natuurdoelen en criteria voor het beheer van het NNN en het agrarische gebied.  
• Er zijn begin 2025 subsidiebeschikkingen SVNL verleend, waardoor het areaal onder SVNL-beheerde natuur in 2025 steeg van 28.618 hectare naar 28.837 hectare. Deze toename met 219 hectare bestaat uit nieuw gerealiseerde NNN en latere instroom van al eerder gerealiseerde natuur in het kader van het NNN.  
• Eind 2025 werd bekend dat voor 2026 extra budget beschikbaar is gesteld voor extra natuurgebieden en agrarische natuur (Anlb) en voor het beheer van het NNN (voor nieuw gerealiseerde NNN en voor het opnieuw afsluiten van bestaande en/of aflopende natuurbeheercontracten).  
• Binnen IPO-verband zijn de standaardkosten voor het natuurbeheer geëvalueerd en vastgesteld. Dit brengt hogere beheerkosten met zich mee, waarvoor echter geen dekking is. Samen met de andere provincies zetten we ons in om dit via het Rijk gefinancierd te krijgen.  
• De gesubsidieerde percelen (zowel SVNL als Anlb) zijn gemonitord volgens de afgesproken protocollen. 
• Met de natuurbeheerders en agrarische collectieven zijn goede gesprekken gevoerd over de uitvoering van het beheer en de resultaten daarvan.  

2. De provincie Noord-Holland heeft samen met de andere provincies met het Rijk de intentieverklaring Aanvalsplan grutto ondertekend. Daarnaast is het beleid voor weidevogels nader uitgewerkt en vallen nu ook akkervogels onder dit beleid. Dit resulteert in nieuw beleid voor Boerenlandvogels. Dit beleid wordt in 2026 afgerond. 
3. De actualisatie van het beheerplan Abtskolk en de Putten is gestart. Voor de beheerplannen Kennemerland-Zuid, Noord-Hollands Duinreservaat en Schoorlse duinen zijn de evaluaties in de vorm van Natuurdoelanalyses (NDA's) afgerond. Bij deze NDA's zijn de monitoringgegevens van de afgelopen zes jaren betrokken. Op basis van deze NDAs worden de nieuwe beheerplannen opgesteld. Het beheer van de gebieden is gefinancierd met de reguliere beheervergoedingen en natuurherstelmaatregelen.  
4. De omgevingsdienst is doorgegaan met het beoordelen en afgeven van gebiedsgerichte ontheffingen op basis van soortenmanagementplannen, die worden opgesteld door gemeenten.   
5. Het Programma Invasieve Exoten is de leidraad voor het provinciaal exotenbeleid. Als onderdeel van het Programma Invasieve Exoten was er ook in 2025 € 250.000 aan subsidie beschikbaar via de subsidieregeling 'Invasieve exotische planten'.    
De provincie verleent subsidie voor het bestrijden van invasieve exotische planten binnen het NNN en Natura 2000-gebieden in Noord-Holland. En ook voor het opstellen van een gebiedsplan (gebiedsgerichte samenwerking) voor de bestrijding of beheersing van invasieve exoten binnen en buiten Natura 2000-gebieden en het NNN in Noord-Holland.  
De aanpak van de Aziatische Hoornaar is voortgezet. Hiervoor zijn nesten weggehaald. Daarnaast is, onder coördinatie van de Faunabeheereenheid Noord-Holland (FBE) , gewerkt aan de bestrijding van de Rosse Stekelstaart. Dit is een eendensoort (invasieve exoot) die schadelijk is voor de biodiversiteit en ecosystemen.    
6. De uitgekeerde faunaschade (inclusief bijkomende kosten) is in 2025 gegroeid tot € 40 miljoen. In 2025 is de provincie samen met de Faunabeheereenheid Noord-Holland en andere stakeholders gestart met het ‘Faunabeheerplan Ganzen 2025–2031’. Met dit faunabeheerplan wordt ingezet op een snelle reductie van de ganzenpopulatie, om zo schade veroorzaakt door ganzen te beperken.
Er zijn hiervoor zowel beroepsmatige beheerders als verschillende samenwerkingsinitiatieven tussen vrijwillige jagers en boeren actief. Ook is er een netwerk van koelcellen uitgerold door de Faunabeheereenheid Noord-Holland. Jagers kunnen daar geschoten ganzen achterlaten, waarna ze door een poelier worden opgehaald en in de voedselketen worden verwerkt. 
Samenwerking tussen boeren, jagers en beroepsmatige beheerders is hierbij cruciaal om de uitvoering te optimaliseren. De provincie stimuleert deze samenwerking. Verder wordt onderzocht of er mogelijkheden om met extra maatregelen de uitvoering te versterken.
Verder is er door de Faunabeheereenheid (FBE) Noord-Holland  gewerkt aan een nieuw Faunabeheerplan Houtduif. Dit plan biedt de onderbouwing voor de vergunningverlening waarmee boeren en jagers de ruimte te krijgen om, binnen de kaders van de Omgevingswet, houtduiven te bestrijden met het doel om landbouwschade te beperken. 
Tot slot heeft de provincie heeft haar tegemoetkomingsbeleid geactualiseerd. Het sluit nu weer aan bij de laatste jurisprudentie die is ontstaan na de vernietiging van de oude landelijke vrijstelling door de Raad van State.
7. Voor de ontwikkelingen op toeristisch-recreatief gebied heeft de provincie de Routealliantie opgezet. Een samenwerkingsverband tussen de terreinbeherende organisaties, gemeenten, natuurorganisaties, marketingorganisaties en de provincie binnen Noord-Holland. Zie Beleidsdoel 5.1, onderdeel 6 onder ‘Wat hebben we bereikt?’.  
In 2025 is invulling gegeven aan de opdracht Taskforce Vitale Verblijfsrecreatie Noord-Holland Noord. In opdracht van de provincie en zestien gemeenten in Noord-Holland Noord is gewerkt aan het ondersteunen van ondernemers en gemeenten om de kwaliteit en vitaliteit van het verblijfsrecreatieaanbod in de regio te verbeteren.   
Daarnaast is met het instituut voor natuureducatie en duurzaamheid (IVN) opnieuw een project uitgevoerd om vakantieparken meer natuurinclusief (meer groen en meer water) te maken en is geïnvesteerd in onderzoek en data om de ontwikkelingen in recreatie en toerisme te duiden.  
In 2025 is, naast reguliere beheer, onderhoud en ontwikkeling, ook gewerkt aan de toekomstbestendigheid en governance binnen de recreatieschappen.  
De provincie levert een jaarlijkse bijdrage aan de organisaties Wandelnet en Fietsplatform en verstrekt subsidie voor het beheer en het vermarkten van het Noord-Hollandpad.  
De provincie Noord-Holland nam de rol van gastprovincie op zich tijdens de Nationale Toerisme Top in Spant! (Bussum). Ruim 550 gasten kwamen hier samen om mee te praten over verleiding en verandering binnen en van het vrijetijdsdomein.  

*een positief verschil ten opzichte van de actuele begroting is voordelig