Versnellen en programmeren woningbouw

De provincie draagt actief bij aan het versnellen van de woningbouwopgave in Noord-Holland. Dit wordt gedaan met gemeenten, marktpartijen, woningcorporaties en het Rijk. Hiertoe heeft de provincie de ‘Actieagenda Wonen en Versnellen Woningbouw 2024–2028’ opgesteld. In 2025 is het volgende bereikt:
1. De provincie heeft bijgedragen aan ‘een passende woning voor iedereen’ door het stimuleren van woningbouw en – vooruitlopend op de Wet versterking regie op de volkshuisvesting – door voorbereidingen te treffen voor provinciale, regionale en lokale volkshuisvestingsprogramma's, het aanwijzen van woningbouw- en woningmarktregio’s, de inzet van het ‘Opgavegericht Investeringsprogramma (OIP) wonen & zorg’ en door de huisvesting van aandachtsgroepen.
 2. De provincie gaf een extra impuls aan cruciale, integrale gebieds- en knooppuntontwikkelingen die nodig zijn voor het versnellen en behalen van de woonopgave. Dit in samenhang met werkgelegenheid en bereikbaarheid.
3. De provincie gaf een impuls aan kleinere projecten die van lokaal of regionaal belang zijn voor de woningbouwopgave.
4. De provincie ondersteunde gemeenten bij het versnellen van de woningbouw vanuit het team Gebiedsontwikkeling en door extra capaciteit via de flexibele schil beschikbaar te stellen. Negentien gemeenten en één regio deden in 2025 een aanvraag.
6. De provincie deelde kennis door informatiebijeenkomsten en werkbezoeken te organiseren, met onderwerpen als optoppen, industrieel bouwen en onderzoek naar transformatie van kantoorlocaties. Op verschillende manieren verbeterde de provincie de monitoring van de plancapaciteit en de voortgang van projecten. Namelijk door het opzetten van een PPM-cyclus (publiek-private monitoring), opzetten, organiseren en deelnemen aan versnellingstafels en door de Europese aanbesteding van een nieuwe monitor plancapaciteit. De provincie zorgde via onder andere de Klankbordgroep Marktpartijen en de versnellingstafels (ook thematisch) voor kennisuitwisseling tussen overheden, marktpartijen, corporaties en andere stakeholders.
7. De provincie stimuleerde circulair en biobased bouwen door de inzet van de Stichting Building Balance en een Noord-Hollandse aanpak op biobased bouwen.

1 .1 In het najaar van 2025 is gerapporteerd over de voortgang van de Actieagenda wonen en versnellen woningbouw 2024 - 2028. Van de 77 acties uit de Actieagenda zijn er 29 opgestart en in uitvoering conform planning. Vijf acties zijn afgerond. Drieëndertig acties worden doorlopend uitgevoerd. Acht Acties zijn vertraagd en 2 acties zijn gestopt.
1.2 Met samenwerkingspartners werkte de provincie aan de realisatie en uitwerking van de woondeals op de thema’s betaalbaarheid, aandachtgroepen en woningen voor ouderen. Dit is gebeurd in voorbereiding op de provinciale, deelregionale en lokale volkshuisvestingsprogramma’s, die medio 2027 gereed dienen te zijn. Ook zijn er samen met marktpartijen, woningcorporaties en gemeenten regionale en deelregionale versnellingstafels georganiseerd om knelpunten bij woningbouwprojecten te signaleren en (helpen) op te lossen.
1.3 In 2025 ging een regeling van start waarmee gemeenten op basis van de ‘Actieagenda Wonen 2023–2027’ en de twee woondeals subsidie kunnen aanvragen. De subsidie is bestemd voor regionale projecten en onderzoeken die gerelateerd zijn aan de uitvoering van de woondeal, het opstellen van een (deel)regionale woonzorgvisie en een (deel)regionaal volkshuisvestingsprogramma.
1.4 De provincie ging samen met gemeenten op zoek naar oplossingen voor het tekort aan woningen voor doelgroepen. Bijvoorbeeld door flexwoningen te realiseren of door (tijdelijke en permanente) woningen industrieel te bouwen. Door het voorbereiden van afspraken met koplopers geeft de provincie een impuls aan het breder toepassen van industrieel bouwen in gebiedsontwikkelingen.
2.1 De provincie stelde subsidies beschikbaar vanuit het Investeringskader Versnellen Woningbouw en Duurzame Bereikbaarheid voor projecten, gebieds- en knooppuntontwikkelingen en innovatieve instrumenten die nodig zijn om de woningbouwopgave te realiseren en te versnellen. In 2025 heeft de provincie voor vier projecten middelen gereserveerd vanuit dit investeringskader. Het gaat om drie integrale gebiedsontwikkelingen en één kleinschaliger project, waaronder hulp bij het plaatsen van een tijdelijke batterij om problemen met netcongestie op te lossen en 45 woningen aan te kunnen sluiten.
2.2 De subsidie voor het Stadsmakersfonds is vanwege bezuinigingen komen te vervallen.
2.3 De provincie werkte samen met partners aan de integrale gebiedsontwikkeling van ov-knooppunten, aan maatregelen op het gebied van ov-bereikbaarheid en ketenmobiliteit. Ook voerde de provincie acties uit die voortkomen uit de regionale actieprogramma’s. Het hieraan gekoppelde maatregelenpakket voor Noord-Holland Noord op het gebied van de ketenreis leidde tot drie subsidieaanvragen voor kleinere projecten.
3.1 Door bezuinigingen is de pilot actief grondbeleid komen te vervallen.
4.1 De provincie zet een breed instrumentarium in, waaronder de inzet van een team gebiedsontwikkelaars, de flexibele schil voor extra ambtelijke capaciteit, de bouwambassadeur, de ov-knooppuntenaanpak en subsidies. Dit alles verloopt onder andere via het provinciaal Loket Versnelling Woningbouw en de versnellingstafels. De versnellingstafels zijn bedoeld om knelpunten bij woningbouwprojecten te bespreken, afspraken over oplossingen te maken en de inzet van de provincie te bepalen. Ook ondersteunt de provincie aanvragen voor rijkssubsidies via kennis en/of cofinanciering.
5.1 Begin 2025 is de viewer ov-knooppunten geactualiseerd. Daarnaast zijn de voorbereidingen gestart voor de ontwikkeling van één nieuw geïntegreerd product (een ‘storymap’). Hierin worden de monitor, het dashboard en factsheets gebundeld. Zo kunnen de opgaven en ontwikkelingen rond ov-knooppunten beter worden geduid.
5.2 In 2025 zorgde de provincie voor een actuele informatievoorziening over onder andere de woningbehoefte, de plancapaciteit en de woonzorggegevens, door uitbreiding van de Woonzorgwijzer.
Daarnaast werkte de provincie aan het beter aansluiten van de marktpartijen en corporaties op de monitor plancapaciteit door het opzetten van de PPM-cyclus voor publiek-private monitoring en door de aanbesteding van een nieuwe monitor plancapaciteit.
5.3 De reguliere klankbordgroep marktpartijen kwam in 2025 vier keer bijeen. Daarnaast vond een extra themabijeenkomst van de klankbordgroep plaats, georganiseerd voor het traject van de nieuwe, provinciale omgevingsvisie: ‘Regie op de Ruimte’.
6.1 Voor het circulair en biobased bouwen zette de provincie ruimtelijke verkenningen op, waarin onder meer is gekeken naar de mogelijkheden voor ruimtelijke voorzieningen, zoals bouwhubs.

*een positief verschil ten opzichte van de actuele begroting is voordelig